Kapitalismo berria ote? Agian. Teknooligarken agerpen masiboa botere globalaren erdigunean kapitalismoaren azken garaiko gertakari bereizgarriena da, eta bere etorkizuna erabakiko duena. Botere eta aberastasun kontzentrazioa da, aurrekaririk gabekoa. Munduko bost enpresa nagusienen burtsako kapitalizazioakEspainiako PIBaren balioa gainditzen du.
Hazten jarraitzen duen prozesua da; azkenaldian, fusio, erosketa eta aliantza asko izan dira, eta horren emaitza metatutako eta kontzentratutako aberastasunean jauzi berri bat da. Monopolio mota dramatikoa. Monopolioen presentzia handitzen ari da. Ez dago lehiarik, eta esku-hartze publikoa beharrezkoa da zuzentzeko. Erregulazioa beharrezkoa da, desberdintasuna izugarri handitu delako. Estatuek zerbait egin behar dute.
Baina erraldoi teknologikoak erregulatzearen aldeko argudio hauek ez dira nahikoa. Ezagutu ditugun bezalako monopolioak ez direlako; gure buruan eragina duten benetako monopolioak dira. Kontrolak ezartzea, batez ere adimen artifizialaren garapenean, beharrezkoa da, ez bakarrik arrazoi ekonomikoengatik, baizik eta zibilizazioan bertan eragina dutelako.
Eta horrela, oligarka teknologikoek estatu-politiken kontrol zuzena hartu dute, Estatu Batuen kasuan arrakasta argiarekin. Beren burua ikuskaritzat duten pertsona horietako askok, Elon Muskek bezala, uste dute batzuek “Silicon Valley ideologia” deitzen dutena amaieraraino eramateko patua dutela. Kapitalismo zaharra arrazoibide berriekin batu eta subirano absolutuaren ideia lortu nahi dute: korporazio handi baten zuzendari nagusia da.
Haien arabera, ez bakarrik erregulazio publikoa, baita oinarrizko prozedura demokratikoak ere, hala nola botereen banaketa, berrikuntzarako eta eraginkortasunerako oztopoak dira. Eta, beraz, ezabatu egin behar dira. Demokraziaren aurkako mehatxu hau kezkagarria izan beharko litzateke, litzaiguke. Ez dago besterik: erregulazioa edo basakeria. Garai eta kapitalismoaren ezaugarri berrien aurrean ezinbesteko neurri berriak? Erregulazioa?